CRM projesinde bütçeyi aşan kalem lisans değil, entegrasyon ve veri göçü. Ve entegrasyonun maliyetini belirleyen şey, hiçbir satış sunumunda geçmeyen bir sayı: platformun API kotası. Salesforce'ta bu kota lisans sayısına bağlı bir formülle hesaplanıyor, Dataverse'te beş dakikalık pencerede web sunucusu başına 6.000 istek, HubSpot'ta on saniyede 100 ile 190 arası. Bu yazı, yayımlanmış lisans fiyatlarını, o API kotalarının gerçek değerlerini, KVKK'nın yurt dışı aktarım şartını ve seçim kararını veren dört soruyu bir araya getiriyor.
Yayımlanmış liste fiyatları
Aşağıdaki tutarlar satıcıların kendi fiyat sayfalarından; sözleşmeye göre değişebilir ama bir taban veriyor.
| Ürün | Giriş | Üst seviye | Gizli kalem |
|---|---|---|---|
| Salesforce Sales Cloud | Starter Suite $25 kullanıcı/ay | Core $195, Advanced $395, Max $550 (yıllık) | API kotası lisans sayısına bağlı |
| Dynamics 365 Sales | Professional $65,00 kullanıcı/ay (yıllık) | Enterprise $105,00, Premium $150,00 | Relationship Sales'te 10 koltuk minimum |
| HubSpot Sales Hub | Starter $7 koltuk/ay (yıllık) | Professional $90, Enterprise $150 (min.) | Tek seferlik onboarding zorunlu: Pro $1.500, Enterprise $3.500 |
| Logo CRM | Basic ana paket (1 kullanıcı) 144.100 TL | Standard 356.400 TL, Enterprise 487.500 TL | Yıllık LEM bedeli lisans fiyatının %13'ü |
Logo tarafındaki model diğerlerinden yapısal olarak farklı: abonelik değil, tek seferlik lisans bedeli ve üzerine yıllık bakım (LEM). Şirketin 7 Ocak 2026 tarihinden itibaren geçerli tavsiye edilen fiyat listesine göre kullanıcı artırımları ayrı fiyatlandırılıyor (Standard için +5 kullanıcı 222.400 TL, Enterprise için +10 kullanıcı 507.200 TL, LEM dahil) ve yeni ana paket alımında ilk yıl LEM bedelsiz. Tüm tutarlar KDV hariç ve liste "tavsiye niteliğinde olup bağlayıcı değildir" notunu taşıyor (bkz. Logo CRM Fiyat Listesi, 07.01.2026).
Beş kullanıcılı bir ekip için beş yıllık toplam sahip olma maliyetini hesaplayın: abonelik modelinde ödemeler devam ediyor, lisans modelinde baştan yüksek ama sonrası %13. Kırılma noktası genellikle üçüncü ve dördüncü yıl arasında.
API kotası: entegrasyon maliyetini belirleyen görünmez sayı
CRM'i diğer sistemlerinize bağlayacaksanız bu bölüm lisans fiyatından daha belirleyici.
Salesforce. Günlük toplam API çağrısı bir formülle hesaplanıyor: Enterprise Edition ve API erişimi açık Professional Edition için 100.000 + (lisans sayısı × lisans tipi başına çağrı) + satın alınan API Call Add-On. Salesforce lisansı başına 1.000 çağrı, Salesforce Platform lisansı başına 1.000, Partner Community 200, Customer Community 0. Unlimited ve Performance Edition'da lisans başına 5.000. Developer Edition 24 saatte 15.000 çağrıyla sınırlı.
İki ayrıntı daha kritik. Birincisi, Bulk API ve Bulk API 2.0 çağrıları da bu kotadan düşüyor; toplu yükleme yapacağınız bir veri göçü, günlük kotanızı tek seferde bitirebilir. İkincisi, 20 saniye ve üzeri süren çağrılar için eşzamanlılık limiti var: Production ve Sandbox'ta 25, Developer ve Trial org'da 5 (bkz. Salesforce Developer Limits and Allocations Cheat Sheet). Aşıldığında REQUEST_LIMIT_EXCEEDED dönüyor. REST ve SOAP çağrıları için zaman aşımı 10 dakika; aşılınca REQUEST_RUNNING_TOO_LONG veya QUERY_TIMEOUT.
Microsoft Dataverse. Burada iki ayrı sınır var ve karıştırılıyor. Servis koruma limitleri, web sunucusu başına ve kullanıcı bazında, 5 dakikalık kayan pencerede:
| Ölçüt | Limit | Hata kodu |
|---|---|---|
| İstek sayısı | 6.000 / 5 dk | 0x80072322 |
| Birleşik yürütme süresi | 20 dakika / 5 dk | 0x80072321 |
| Eşzamanlı istek | 52 (veya üstü) | 0x80072326 |
Web API'de aşım hâlinde HTTP 429 ve saniye cinsinden Retry-After başlığı dönüyor. İzleme için x-ms-ratelimit-burst-remaining-xrm-requests başlığı var (bkz. Microsoft Learn, Dataverse API limits). Ayrıca günlük hak (entitlement) sınırları servis korumasından bağımsız: Dynamics 365 Sales Enterprise gibi ücretli lisanslarda kullanıcı başına 24 saatte 40.000 istek; Team Member ve M365 lisanslarında 6.000; lisanssız servis hesapları için tenant seviyesinde 500.000 temel istek artı lisans başına 5.000.
HubSpot. Abonelik seviyesine göre: Free ve Starter'da uygulama başına 10 saniyede 100 istek ve hesap başına günlük 250.000; Professional'da 190 ve 625.000; Enterprise'da 190 ve 1.000.000. API Limit Increase eklentisiyle burst 250'ye, günlük hak +1.000.000'a çıkıyor ve en fazla iki adet alınabiliyor (bkz. HubSpot, Usage Guidelines). Marketplace'teki herkese açık OAuth uygulamaları için ayrı kural var: uygulamayı kuran her hesap 10 saniyede 110 istekle sınırlı ve CRM Search API bu limitin dışında tutuluyor.
Bu kotalar, entegrasyonu "her değişiklikte anında senkronize et" olarak tasarlamanın neden çalışmadığını açıklıyor. Doğru desen toplu ve olay tabanlı: webhook ile değişimi yakalayın, kuyruğa alın, toplu API çağrısıyla gönderin. Kayıt başına bir çağrı yazan bir entegrasyon, ilk veri göçünde kotayı bitiriyor.
KVKK: AB standart sözleşmesi Türkiye için yeterli değil
Salesforce, HubSpot ve Dynamics 365 bulut hizmetleri; müşteri verisi büyük olasılıkla yurt dışında işleniyor. Bu, 6698 sayılı Kanun'un 12 Mart 2024 tarihli 32487 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7499 sayılı Kanun'la değişen 9. maddesini devreye sokuyor (yürürlük 1 Haziran 2024).
Rejim üç kademeli: Kurul'un yeterlilik kararı verdiği ülkelere aktarım, yeterlilik kararı yoksa uygun güvencelerden biri (kamu kurumları arası anlaşma, bağlayıcı şirket kuralları, Kurul'un yayımladığı standart sözleşme veya taahhütname), ve arızi haller.
En sık yapılan hata burada: satıcının sunduğu AB Standart Sözleşme Maddeleri (SCC), KVKK md. 9 için tek başına yeterli değil. Kurul'un kendi standart sözleşme metni ayrı bir belge ve Kurul, bu metinlerde isteğe bağlı veya alternatif içerik dışında ekleme, çıkarma veya değişiklik yapılamayacağını belirtiyor. Ayrıca md. 9/5 uyarınca standart sözleşme, imzalanmasından itibaren beş iş günü içinde Kurul'a bildirilmek zorunda; bildirim fiziki olarak, KEP üzerinden veya Standart Sözleşme Bildirim Modülü ile yapılabiliyor.
Satın alma sürecine iki madde ekleyin: satıcının KVKK standart sözleşmesini imzalayacağını yazılı teyit etmesi, ve bildirim yükümlülüğünün kimin takviminde olduğunun belirlenmesi. Beş iş günü, satın alma sonrası kolayca kaçırılan bir süre.
Kurulum projesinde asıl iş: veri göçü ve saha eşlemesi
Lisans satın alındıktan sonra projenin ağırlığı üç kalemde toplanıyor ve üçü de teklif aşamasında hafife alınıyor.
1. Veri temizliği. Mevcut müşteri listesinde mükerrer kayıt, eksik vergi numarası ve tutarsız unvan var. CRM'e kirli veri taşımak, sistemin ilk üç ayda terk edilmesinin başlıca sebebi. Temizliği göçten önce yapın ve kimin yapacağını sözleşmeye yazın; bu iş genellikle müşteri tarafında kalıyor ve kimse üstlenmiyor.
2. Zorunlu alan kararı. Satış temsilcisinin doldurması gereken her zorunlu alan, kullanım oranını düşürüyor. İlk sürümde zorunlu alan sayısını en aza indirin; veri kalitesini raporlarla değil, süreçle çözün.
3. ERP ve e-belge tarafı. CRM'de kapanan bir fırsat, ERP'de bir siparişe ve GİB tarafında bir faturaya dönüşüyor. Logo tarafında bu bağ hazır: "Logo CRM ← ERP" entegrasyon uygulaması Tiger, GO ve Netsis ürünleri içinde çalışıyor ve Logo CRM REST servisi üzerinden cari hesap ve malzeme aktarımı yapıyor; desteklenen sürümler arasında Tiger 3, Tiger Wings, Netsis 3 Standard ve Netsis Wings sayılıyor. Yabancı CRM'lerde bu köprüyü kendiniz kuruyorsunuz.
e-belge tarafında GİB'in tanımladığı üç yararlanma yöntemi var: Entegrasyon, Özel Entegrasyon ve Portal (bkz. GİB e-Belge). CRM entegrasyonunuzun hangisine bağlanacağı baştan kararlaştırılmalı; ayrıntısı GİB e-Fatura ve e-Arşiv API entegrasyonu rehberinde.
Seçim kararını veren dört soru
- Kaç kullanıcı, kaç yıl? Beş yıllık toplam maliyeti hesaplayın. Az kullanıcılı ve uzun ömürlü kurulumlarda tek seferlik lisans modeli; çok kullanıcılı ve belirsiz ömürlü kurulumlarda abonelik genellikle öne çıkıyor.
- ERP'niz ne? Logo ekosistemindeyseniz hazır köprü ciddi bir efor tasarrufu. Değilseniz bu avantaj yok.
- Verinin yurt dışına çıkması kabul edilebilir mi? Cevap hayırsa yurt dışı barındırmalı bulut CRM'ler eleniyor; evetse KVKK standart sözleşmesi ve beş iş günlük bildirim süreci planınıza giriyor.
- Kaç entegrasyon olacak ve hacimleri ne? Günlük kayıt sayısını yukarıdaki kota tablolarıyla karşılaştırın. Kotayı aşan bir tasarım, eklenti satın almak veya mimariyi değiştirmek demek.
Dördüncü soruyu teklif aşamasında sormak, projenin ortasında sormaktan çok ucuz. Entegrasyon eforu için bir bant çıkarmak isterseniz proje fiyat hesaplama aracı işinizi görür.
Sırada ne var
Bir hesap yapın: günde kaç kayıt değişiyor, bu kaç API çağrısı eder, ve seçtiğiniz platformun kotasının yüzde kaçını yer? Cevap %30'u aşıyorsa entegrasyon mimarinizi toplu ve olay tabanlı kurmak zorundasınız. Ardından veri temizliğinin kimin işi olduğunu yazılı hâle getirin; bu iki madde, CRM projelerinin en sık takıldığı iki yer.
Entegrasyon tarafındaki çalışma biçimimizi API geliştirme ve ERP entegrasyonları sayfalarında bulabilirsiniz. Müşteri verisinin güvenliği tarafı için güvenlik merkezi sayfasına, kapsam görüşmesi için iletişim sayfasına bakabilirsiniz.
Fiyat ve limit bilgileri 25 Eylül 2026 tarihinde satıcıların kendi yayımladığı kaynaklardan doğrulanmıştır: Salesforce Sales Cloud fiyat sayfası ve "Salesforce Developer Limits and Allocations Quick Reference", Microsoft Dynamics 365 Sales fiyat sayfası ve Dataverse API limitleri dokümanı, HubSpot fiyat sayfası ve API kullanım kılavuzu, Logo CRM tavsiye edilen fiyat listesi (07.01.2026) ve Logo CRM-ERP entegrasyon sayfası. Mevzuat atıfları 6698 sayılı Kanun md. 9 ve KVKK Yurt Dışına Aktarım sayfasınadır. Fiyatlar ve limitler değişebilir; bağlayıcı teklif için satıcıya başvurun. Bu yazı hukuki görüş yerine geçmez.